«Кринж» бен «имба»: киберспорттық сленг ересектерді неге ашуландырады
«Кринж» отбасылық дауласудың себебіне айналғанда
Жақында жүргізілген сауалнама көрсеткендей: жаргонизмдер мен интернет-сленг ресейліктерді сөйлеудегі кез келген басқа сөздерден гөрі көбірек ашуландырады — сауалнамаға қатысқандардың дерлік үштен бірі «кринж», «рофл» және «имбаны» антирейтингтің бірінші орнына қояды. «Кейс» пен «хайп» сияқты ағылшыншылдықтар да сыйластықта емес. Ал жалықтырғыш кеңсе тілі бірде-бір адамды дерлік ашуландырмайды.
Күн сайын балалармен де, олардың ата-аналарымен де қарым-қатынас жасайтын мектеп ретінде бізге бұл тақырып жақсы таныс. Дәл «ересектердің» және «геймерлердің» тілі түйіскен жерде отбасында түсінбеушілік жиі туындайды.
Жасөспірімдер неге осы тілде сөйлейді
Киберспорттағы сленг — бұл тілдің бұзылуы емес, жұмыс құралы. Ойыншы кейіпкердің «имбовый» екенін немесе командаластың «затильтовал» болғанын айтқанда, ол уақытты үнемдейді және өз мәдениеті ішінде мағынаны дәл жеткізеді. Бұл кез келген кәсіби ортадағы принциппен бірдей — дәрігерлер, бағдарламашылар және спортшылар да бөгделерге түсініксіз терминдерді қолданады.
Мәселе басқада: бұл тіл тар шеңберде өмір сүреді және ойын чаттары мен стримдерден сирек шығады. Баласынан «я затильтовал, потому что он крінжовую имбу пикнул» дегенді естіген ата-анаға өз алдына бөлек әлем тұрғандай көрінеді. Ал мұндағы ашу-ыза көбіне сөздердің өзіне емес, өз отбасында өзіңді түсінбейді деген сезімге байланысты болады.
Академияда бұл мәселемен не істейміз
Біз сабақтарда балаларды екі тіл арасында саналы түрде ауысуға үйретеміз:
- Ойын сленгі — матч кезінде коммуникацияның жылдамдығы мен дәлдігі маңызды болатын командадағы қарым-қатынасқа арналған;
- Қарапайым сөйлеу тілі — жаттықтырушымен ойындарды талдауға, сұхбатқа, ата-аналармен, ал болашақта — демеушілер мен журналистермен қарым-қатынасқа арналған.
Бұл жай ғана әдептілік мәселесі емес. Өз ойыңды жаргонсыз түсіндіре білу — бұл әуесқой ойыншыны болашақ кәсіпқойдан ерекшелейтін soft skill. Сұхбатта дәйексөз ретінде келтірілетін үздік киберспортшылар ойында ондаған арнайы терминдерді қолданса да, түсінікті әрі мазмұнды сөйлей алады.
Ата-аналарға кеңес
Егер бала түсініксіз сөздерді көп қолданса — бұл бірден ашулануға емес, олардың мағынасын сұрауға жақсы себеп. Көбіне «кринж» бен «имбаның» артында толығымен логикалық мағына тұрады, ал мұндай тілді аударуға деген қызығушылық алшақтатпайды, керісінше жақындастырады.
Ал егер жасөспірім ойын чатында да, жаттықтырушымен матчты байсалды талдау кезінде де бірдей сенімді сезінгенін қаласаңыз — біз CyberLab-та дәл осыны үйретеміз: тек механика мен тактиканы ғана емес, сонымен қатар өз ойларын командаластар да, ересектер де түсінетіндей жеткізе білуді.